Sallie Lindeman gered door Hendrik Lodeweges (2)

Historische Kring Wederden

Vervolg van het verhaal, geplaatst in de Wiezer van week 31

Misschien kunt u zich Sallie Lindeman nog herinneren? Hij was garagehouder aan het Burgemeester van den Bergplein in Wierden, op de huidige plek van de garage van Eef Wessels. Volgens zijn valse persoonsbewijs uit de oorlogstijd was hij echter ook decoratieschilder(!). Een foto van Sallie Lindeman met Hendrik Lodeweges op de expositie 'Het Verzet Kraakt' is de aanleiding dat – ruim zeventig jaar na dato – dit een artikel alsnog een keer over hem verschijnt. In april 2014 is het gepubliceerd in de Wederaardigheden. Deze week deel twee.

“Via, via kreeg ik het adres van die mevrouw uit Putten en wat bleek? Haar pop was ook een klederdrachtpop met het bovenstuk uit triplex gezaagd en wat stond er achterop? Fabrikaat Sally Lindeman uit de onderduikperiode oorlog 1940-1945! Wat een verrassing. Ondertussen had ik deze nieuwe feiten aan Yad Vashem gemeld en afgelopen juni, tijdens een bezoek aan Israël, heb ik deze vier voorwerpen in Yad Vashem achtergelaten. Daar zijn ze sinds kort opgenomen in de collectie van het Artifacts Department.
Ze lieten me weten dat ze graag een foto van Sallie Lindeman wilden hebben om het verhaal bij die voorwerpen compleet te maken. Ik had alleen een door hem gemaakte foto waar mijn moeder en ik met zijn vrouw opstonden. Hoe kom je aan een foto uit die periode? Het wonderlijke was dat ik een
week later in de synagoge van Groningen, waar ik als vrijwilligster werk, een bijzondere ontmoeting had met een echtpaar uit Hengelo, de familie Plaggemars.
We kregen een gesprekje over de oorlog en ik vertelde dat mijn ouders een Joodse onderduiker uit Wierden verborgen hadden, die de oorlog had overleefd. Dolf Plaggemars vroeg naar de naam van die onderduiker. Hij kende veel namen; zijn vader vertelde vaak over al zijn Joodse vrienden die niet waren teruggekomen en over die het wel hadden gered. “Sallie Lindeman”, antwoordde ik.
“Sallie!”, riepen Dolf en zijn vrouw Paula in koor! “Die heb ik goed gekend; hij woonde ook aan het Van den Bergplein, tweehonderd meter van ons huis”, vervolgde Dolf. “Hij en zijn vrouw kwamen bij ons op bezoek. Mijn vader kwam in zijn garage en hij kwam met zijn zaken bij mijn vader. Ik ken ook het notariskantoor waar zijn boedel is afgehandeld.” Ik vroeg Dolf of hij misschien iemand kende, die een foto van oom Lindeman had? “Dan moet je bij de Historische Kring Wederden zijn.”

Via hen kreeg ik het adres en telefoonnummer van een contactpersoon. Die heb ik gebeld en mijn vraag voorgelegd. Nog dezelfde avond kreeg ik een foto van Sallie Lindeman bij de Shell pomp en een foto van zijn valse persoonsbewijs. Beroep? Decoratieschilder! Onlangs werd me verteld dat de oorspronkelijke deur van de werkplaats er nog was. Daarop heeft oom Lindeman in oorlogstijd eveneens een afbeelding geschilderd. Die deur willen ze nu ook graag in Yad Vashem hebben. Terwijl mijn schoondochter bezig was de originele verflaag weer te voorschijn te halen, ontdekte ze zelfs een soort embleem met de initialen W v d S van mijn vader erop. Helaas leeft er van Sallie Lindeman geen familie meer die over hem kan vertellen, maar de vijf voorwerpen die hij in de werkplaats van mijn vader heeft geschilderd, zullen in de toekomst zijn verhaal in Yad Vashem doorvertellen.

Of mijn ouders postuum de onderscheiding krijgen? Dat onderzoek loopt nog. In ieder geval heb ik mijn best gedaan zoveel mogelijk gegevens op te sporen. Mocht iemand, die dit leest nog aanvullende informatie of een decoratie hebben, dan houd ik me aanbevolen.”

Door Wilna de Grooth-van der Sluis

De expositie Het Verzet Kraakt is nog tot en met 26 augustus te zien in de Van Buurenstee, de expositieruimte van de Historische Kring.